Mercek Altında

Kuzey ve Doğu Suriye'de ekonomik faaliyetleri desteklemek için ABD’nin yaptığı düzenlemeler: Bağlam, hedefler ve sakıncalar

 

Kuzey ve Doğu Suriye'de ekonomik faaliyetleri desteklemek için ABD’nin yaptığı düzenlemeler: Bağlam, hedefler ve sakıncalar

 
 
13 Mayıs 2022'de, yani Brüksel’de düzenlenen Suriye ve bölgenin geleceğinin desteklenmesi konferansından iki gün sonra, ABD Hazine Bakanlığı'ndaki Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi, Suriye Rejimi tarafından kontrol edilmeyen Suriye'nin kuzeydoğu ve kuzeybatısındaki bölgelerde (Afrin ve İdlib hariç) çalışmak isteyen şirket ve şahısların faaliyetlerine izin verildiğini açıkladı. Bu izinle inşaat, sanayi, ticaret, sağlık, eğitim, enerji, atık, finans ve iletişim sektörlerinde faaliyetlerini yürütmek için gerekli bütün kolaylıkları, önceki yaptırımlar gereğince sakıncalı görülenleri kolaylıkları da elde edecekler.
 
Bu sektörlerde tüzel ve gerçek kişi seviyesinde çalışmak daha önce yasak değildi. Ancak yeni kararla teknikler ve ileri teknolojik ekipmanlar olsa bile işlerini yürütmek için gerekli olan üretim maddelerini ithal etme ve para transferlerini yapabilmek garanti altına alınıyor. Ayrıca daha önce ABD’nin yaptırım yasaları kapsamında kısıtlanmış olan Suriye petrol ürünleri hariç, bu sektörlerde iş yapmak için gerekli bütün ekipman veya işlemler serbest bırakılıyor.
 
Bu düzenleme kapsamında, ABD’li şirketler ve ilgili kurumlar, belirtilen sektörlerde çalışmak üzere Suriye'nin doğu ve kuzey bölgelerine girebilecekler. ABD’deki Suriye diasporası, inşaat ve konut faaliyetlerine katkıda bulunmak, para transferlerinin meşru ve lisanslı yollardan yapılmasını sağlamak için birkaç yıl önce böyle bir düzenleme çağrısında bulunmuştu.
 
Karar, erken toparlanma bağlamında geliyor denebilir. Çünkü Batılı ülkeler, siyasi bir çözüm olmadıkça kabul etmedikleri yeniden imardan bağımsız, Suriye'deki orta vadeli projeler yoluyla bu adımı atmanın gerekli olduğu üzerinde anlaşmışlardı. Aslında erken toparlanma süreci, yerel toplulukların kendilerine dayanmalarını desteklemek ve yardım çalışmalarına ve insani yardıma daha az bağımlı kalmalarını sağlayacak şekilde üretim çarkını döndürmeyi amaçlıyor. Bu da bir yandan bağışçıların üzerindeki yükü azaltacak, diğer yandan aşırılık yanlısı örgütlerin gençleri finansal nedenlerle silah altına alma gücünü zayıflatacaktır.
 
Açıklanan düzenlemelerin, erken toparlanma programlarını destekleyecek; kamu sektörünün yapısını geliştiren ve altyapının geliştirilmesine katkıda bulunan küçük projeler uygulayacak olan kâr amacı gütmeyen kuruluşların girişini daha da artırması bekleniyor. Ayrıca konut sürecini desteklemek ve eskisinden daha büyük projeler oluşturmak için bazı şirket ve kişilerin girmesi de bekleniyor. Bölge ayrıca iletişim teknolojileri akışına, nispeten gelişmiş tarımsal ve endüstriyel mekanizasyona, lisanslı para transfer bürolarının açılmasına şahit olabilir.
 
Diğer taraftan açıklanan listede Suriye Rejimine ait bölgeler, yaptırım uygulanan ve yasaklanan kişiler ile petrol faaliyetleri düzenlemenin dışında tutulmuş olsa da kendi bölgeleri ve kontrolü dışındaki bölgelerin iç içe girmiş olmasından dolayı Rejimin bu istisnalardan yararlanabileceğinden şüpheleniliyor.