BM'nin Heyet Tahrir el-Şam'ı Terörist Örgütler Listesinden Çıkarmasının Etkileri
Mar 08, 2026 32

BM'nin Heyet Tahrir el-Şam'ı Terörist Örgütler Listesinden Çıkarmasının Etkileri

Font Size

BM Güvenlik Konseyi, 27 Şubat 2026 tarihinde Heyet Tahrir el-Şam'ı BM yaptırım listesinden çıkarmıştır. BM Sözleşmesi'nin VII. Bölümü uyarınca kabul edilen Güvenlik Konseyi'nin 2734 (2024) sayılı Kararı'nın 1. paragrafında belirtilen mal varlıklarının dondurulması, seyahat yasağı ve silah ambargosu artık örgüte uygulanmayacaktır.  

BM Güvenlik Konseyi'nin kararı, IŞİD, El Kaide ve bunlarla bağlantılı kişi, grup, kurum ve kuruluşlarla ilgili 1267 (1999), 1989 (2011) ve 2253 (2015) sayılı kararlar uyarınca alınmıştır. 15 üyeden oluşan Güvenlik Konseyi, 14 Mayıs 2014 tarihinde HTŞ'yi Güvenlik Konseyi'nin Konsolide Yaptırımlar Listesi'ne eklemiştir. Konsey, daha önce 30 Mayıs 2013 tarihinde El Kaide'nin bir kolu olarak “Nusra Cephesi Ehl-i Şam” adı altında listeye almıştır.  

Güvenlik Konseyi'nin bu iptal kararı, ABD'nin 8 Temmuz 2025 tarihinde örgütü terörist örgütler listesinden çıkarmasının ardından beklenmekteydi. İptal kararı, esas olarak Suriye hükûmeti tarafından sunulan ve HTŞ'nin “feshedilmiş bir oluşum” olduğunu teyit eden belgelere dayandırılmış görünmektedir. Bu belgeler, Güvenlik Konseyi'nin, HTŞ'nin BM listesine alınma nedenlerine ilişkin özet açıklamasıyla tutarlıdır ve bu açıklamada 2017'den sonra HTŞ'ye atfedilen herhangi bir eylem gösterilmemektedir.  

ABD yetkilileri tarafından yapılan birçok açıklamada, iptal kararının, İsrail'in güvenliği, güvenlik anlaşmalarının imzalanması ve Suriye ile bölgesel barış anlaşmasının imzalanması, İran ile ilişkilerin kesilmesi, Rusya'nın varlığının ve etkisinin sınırlandırılması ve Çin'in bölgedeki genişlemesinin önlenmesi gibi önemli konular da dahil olmak üzere ABD'nin ulusal güvenlik hedeflerini ve dış politikasını desteklediği savunulmuştur. Bu hedefler, 31 Aralık 2025 tarihine kadar olan dönemi kapsayan ve ABD Kongresi'ne sunulan Doğal Kararlılık Operasyonu Genel Müfettişinin raporunda da teyit edilmiştir. Raporda, ABD hükûmetinin hedefleri arasında Suriye hükûmeti ile ikili ilişkilerin normalleştirilmesi, azınlıkların hükûmet güvenlik güçlerine ve sivil yönetim yapılarına entegre edilmesi, ABD şirketlerine erişimin ve özel sektörün katılımınn genişletilmesi yoluyla Suriye'deki ABD'nin stratejik ve ticari çıkarlarının desteklenmesi, IŞİD'in yeniden toparlanmasını ve ülkeyi tekrar tehdit etmesinin önlenmesi, ve el-Hol kampındaki tutulan kişilerin toplumlarına yeniden entegre edilmesine değinilmiştir.    

Bu iptal kararı, Suriye-Amerika ilişkilerinin istikrar kazandığını ve birçok iç ve dış meselede uzlaşma sağlandığını göstermektedir. İç politikada, Suriye'nin kuzeydoğusu ve Süveyda ile ilgili uzlaşı devam ederken, dış politikada ise İsrail ve İran ile ilgili uzlaşı devam etmektedir. Rusya ve Çin'in iptal kararını onaylaması, Suriye'nin bu ülkelerle ilişkilerinin de olumlu yönde ilerlediğini, Rusya'nın Tartus ve Hmeymim üsleri ile ilgili endişelerinin ve Çin'in Doğu Türkistan İslam Hareketi'ne mensup savaşçıların durumuyla ilgili endişelerinin giderildiğini göstermektedir.  

İptal kararı, Suriye hükûmetinin meşruiyetini pekiştirmekte ve örgütün davranışındaki değişikliği ve kalıcı olarak dağılmasını kabul etmektedir. Bu durum, yeni Suriye ordusuna destek ve silah sağlanmasına yansıyacak, Suriye'ye yönelik Batı'nın kalan yaptırımlarının kaldırılmasına zemin hazırlayarak ülkeye fon ve yatırım akışını sağlayacak ve Suriyeli mültecilerin ülkelerine dönmelerini teşvik eden ekonomi ve güvenlik alanındaki istikrarın sağlanmasına yardımcı olacaktır.  

Son olarak, bir sonraki adımın, ABD'nin Suriye'yi terörizmi destekleyen ülkeler listesinden çıkarmaya çalışması olması beklenmektedir. Bu husus, Genel Müfettişin Doğal Kararlılık Operasyonu hakkındaki raporunda da belirtilmiştir. Raporda, Suriye'nin terörizmi destekleyen ülkeler listesinde yer almasının ABD'nin dış yardımlarını kısıtladığı, savunma ihracatını ve satışını yasakladığı, çift kullanımlı malların ihracatını kısıtladığı vurgulanmıştır. Birleşik Müşterek Görev Gücü – Doğal Kararlılık Operasyonu (CJTF-OIR), bu tanımlamanın, terörle mücadele operasyonlarında bir ortağı olan Suriye hükûmetine verebilecek her türlü potansiyel desteği etkilediğini teyit etmektedir.